"Er stond code oranje" is het eerste wat ik vaak hoor als een organisator me achteraf belt over een lastige beslissing. Maar code oranje zegt bijna niets over wat er specifiek op jouw terrein gebeurt.
Het KNMI (en in Duitsland de DWD) waarschuwt op basis van een gebied: een provincie, soms een groter landsdeel. Code geel betekent dat er een kans is op gevaarlijk weer. Code oranje betekent dat het KNMI verwacht dat het weer daadwerkelijk gevaarlijk wordt. Code rood is voor de meest extreme situaties, met risico op grote schade of gevaar voor de veiligheid.
Wat een kleurcode niet vertelt
Een provincie is groot. Code oranje voor "Overijssel" zegt niks over of de bui over jouw festivalterrein in Kampen trekt, of dertig kilometer verderop passeert zonder een druppel te laten vallen. Het zegt ook niets over het exacte tijdstip, de intensiteit op jouw locatie, of wat het betekent voor jouw specifieke constructies. Een KNMI-waarschuwing is een goed signaal om alert te zijn. Het is geen besluit.
Waarom ik de waarschuwing wél gebruik, maar niet als eindstation
Ik neem de KNMI- en DWD-waarschuwingen serieus mee in mijn eigen bewaking. Ze zijn een goed vertrekpunt: als er code oranje wordt afgegeven, weet ik dat ik extra scherp moet kijken naar de modellen en de radar voor jouw specifieke gebied. Maar de waarschuwing zelf vertaal ik naar iets bruikbaars: welke cel, welke koers, welke intensiteit, en wat betekent dat voor de mensen op jouw terrein.
Een KNMI-code zegt iets over een gebied. Een goed advies zegt iets over jouw podium.
Wat als een gemeente om "code-beleid" vraagt
Sommige gemeenten en veiligheidsregio's willen dat een organisator vooraf vastlegt wat er gebeurt bij bepaalde KNMI-codes. Dat is een prima startpunt voor een gesprek, maar in de praktijk maak ik liever afspraken op basis van concrete drempelwaarden voor jouw locatie (windsnelheid, bliksemafstand, neerslagintensiteit) dan alleen op de landelijke kleurcode. Zo voorkom je dat je onnodig moet ontruimen bij code oranje terwijl de bui je terrein mist, of juist te laat bent omdat de code nog geel stond terwijl de cel al vlakbij was.
Voor evenementen die met een gemeente werken, leg ik dit soort afspraken vast in een weerdossier voor de vergunning. Meer over hoe die drempels tot stand komen, lees je in het stuk over de fasering van groen naar zwart.